Drukuj  

5/2009 - Gorączka Szabru


Gorączka szabru
Marcin Zaremba

Tematem artykułu jest wojenny a zwłaszcza powojenny szaber - zjawisko masowego plądrowania pozostawionego bez opieki mienia. Tekst podzielony jest na trzy części. W pierwszej usiłuję teoretycznie wyjaśnić genezę szabru, wskazując m.in. na jego związki z kulturą biedy a także na niezbędny dla jego zaistnienia moment chaosu, czasowego zaniku struktur władzy. W drugiej stawiam hipotezę, że obcość etniczna nie była warunkiem koniecznym zaistnienia szabru. Ilustruje ją przykładami z września 1939 r., kiedy po raz pierwszy mieliśmy do czynienia z masowym zjawiskiem rozkradania porzuconego mienia. Plądrowanie przez Polaków gett w 1942 r., to kolejny wątek artykułu. Trzecia jego część poświęcona jest największej fali szabru, jaka przelała się głownie przez Ziemie Odzyskane w pierwszych latach powojennych. Tekst zamykam klamrą powrotu do genezy zjawiska, stawiając na koniec tezę, że wytworzyło ono swoistą kulturę szabru.  
 
Słowa kluczowe: Szaber, wojenny chaos, kultura biedy, grabież mienia 
 
Marcin Zarembahistoryk i socjolog, adiunkt w Instytucie Historycznym UW i Instytucie Studiów Politycznych PAN, ostatnio opublikował: „Jak nie urok, to...” Strach przed czerwonoarmistami 1944-1947, w: W objęciach wielkiego brata. Sowieci w Polsce 1944-1993, red. Konrad Rokicki, Sławomir Stępień (Warszawa 2009) oraz The Myth of Ritual Murder in Post-War Poland: Pathology and Hypotheses, “Po-lin” nr 23. Obecnie zajmuje się społecznymi emocjami, przede wszystkim strachem, w powojennej Polsce. Publikuje w tygodniku „Polityka”.










          powiększ  

kup artykuł   

 

 

 

 

 

 

 


Copyright © tekst i zdjęcia  Centrum Badań nad Zagładą Żydów IFiS PAN [jeżeli nie zaznaczono inaczej]
www.holocaustresearch.pl